MË PAK PARTIZIM, MË SHUMË HAPËSIRË PËR TË RINJTË
Universitetet duhet të luajnë një rol më të madh në përgatitjen e kuadrove që i nevojiten shoqërisë, ndërsa një nga problemet më të mëdha për të rinjtë në Maqedoninë e Veriut është korrupsioni dhe partizimi, vlerëson Matea Kargovska, hulumtuese në EUROTHINK. Sipas saj, largimi i të rinjve nga vendi është rezultat edhe i një sistemi ku më shumë favorizohen personat me status më të lartë shoqëror ose me qasje më të madhe në financa.
Sipas saj, cilësia e kuadrove që dalin nga universitetet dhe mungesa e tyre në sektorë të caktuar duhet të jenë një sinjal për fakultetet që të angazhohen më shumë në këtë drejtim.
Ajo vlerëson se universitetet duhet të kontribuojnë në krijimin e kuadrove që do të mundësojnë funksionimin më cilësor dhe më efikas të institucioneve.
“Në përgjithësi mendoj se kjo është pjesë e një tabloje më të gjerë“, thotë Kargovska.
Sipas saj, përgatitja e kuadrove nuk duhet të shihet vetëm si çështje akademike, por edhe si pjesë e funksionimit të përgjithshëm të shtetit dhe shërbimeve që u ofrohen qytetarëve.
Një nga temat kryesore që Kargovska veçon është largimi i kuadrove të reja dhe të talentuara nga vendi. Sipas saj, ky nuk është më një fenomen sporadik, por një problem i thellë shoqëror.
“Absolutisht. I ka humbur, po i humb dhe do të vazhdojë t’i humbasë“, thotë ajo.
Kargovska e lidh këtë drejtpërdrejt me nivelin e lartë të korrupsionit dhe partizimit në shoqëri.
“E gjithë shoqëria është tepër e ngarkuar me korrupsion dhe partizim“, thekson ajo.
Sipas saj, mundësitë nuk shpërndahen gjithmonë në bazë të meritës, ndërsa më shumë favorizohen personat që kanë status më të lartë shoqëror ose qasje më të mirë në burime financiare.
Në debatin për autonominë universitare dhe kontrollin shtetëror, Kargovska nuk e sheh zgjidhjen në zgjedhjen e njërës palë kundrejt tjetrës. Sipas saj, nevojitet një ekuilibër ndërmjet autonomisë dhe mekanizmave që garantojnë zhvillimin e vazhdueshëm të universiteteve.
“Mendoj se zgjidhja më e mirë do të ishte një simbiozë mes të dyjave“, shprehet ajo.
Kargovska thekson se autonomia universitare është e rëndësishme, por paralelisht duhet të ketë një proces të vazhdueshëm të rinovimit të stafit akademik.
Një tjetër dobësi që ajo identifikon është niveli i ulët i inovacionit. Sipas Kargovskës, problemi nuk lidhet vetëm me universitetet, por me një kulturë më të gjerë shoqërore që shpesh e ka të vështirë t’i pranojë ndryshimet.
“Në përgjithësi, si shoqëri e kemi të vështirë të pranojmë ndryshimet dhe nuk i përqafojmë lehtë gjërat e reja“, thekson Kargovska.
Teksti është zhvilluar në kuadër të projektit “Përfaqësim për zhvillim gjithëpërfshirës”, i mbështetur financiarisht nga Qeveria e Zvicrës përmes programit Civica Mobilitas.
Përmbajtja e këtij teksti është përgjegjësi e vetme e Forumit për Politika të Arsyeshme, IOHN dhe BIRC dhe në asnjë mënyrë nuk mund të konsiderohet se pasqyron pikëpamjet e Qeverisë së Zvicrës, Civica Mobilitas ose organizatave të saj zbatuese.
